Secde-i sehv
Secde-i sehv gerektiren haller
Sual: Hangi hâllerde secde-i sehv yapılır?
CEVAP
Secde-i sehv, farzın tehiri ile vacibin tehiri, terki, tekrarı ve tebdili hâlinde yapılır. Bunun için namazın farz ve vaciplerini bilmek gerekiyor.
Secde-i sehv gerektiren haller:
1- Oturmak vacip olan yerde kalkmak. [Mesela 4 rekatlı farzların ilk teşehhüdünde oturmayı unutup, kalkmak, secde-i sehvi gerektirir.]
2- Kalkmak gereken yerde oturmak. [Mesela birinci rekatı kılıp ikinci rekata kalkması gerekirken unutup oturmak, Ettehıyyâtü'yü okumak veya okumadan beklemek de secde-i sehvi gerektirir.]
3- Sesli okumak gereken yerde, hafif okumak. [İmam, akşam, yatsı ve sabah namazlarında sesli okuması gereken yerlerde hafif okursa, secde-i sehv gerekir.]
4- Yavaş okumak gereken yerde sesli okumak. [İmam, öğle ve ikindi namazlarında hafif okuması gerekirken sesli okursa, secde-i sehv gerekir.]
5- Duâ okunacak yerde Kur'an-ı kerim okumak. Çünkü burası kıraat mahalli değildir. [Mesela birinci teşehhüdde Ettehıyyâtü'yü okuyacakken Fatiha veya başka bir sure veya ayet okumak secde-i sehvi gerektirir.]
6- Kur'an-ı kerim okunacak yerde duâ okumak. [Mesela kıyamda Fatiha okumayı unutup Ettehıyyâtü okursa, Fatiha'yı okumadığı için secde-i sehv gerekir. Eğer o anda hatırlayıp Fatiha'yı okursa secde-i sehv gerekmez. Çünkü kıyam kıraat mahallidir. Fazla bir şey okumak secde-i sehv gerektirmez.]
7- Namazı tamamlamadan selam vermek. [Mesela Ettehıyyâtü'yü tamamlamadan selam verilirse, o anda hatırlanınca, hemen secde-i sehv yapılır.]
8- Tamamlamış olduğu namazdan sonra, unutup ayağa kalkmak. [Mesela iki rekatlı namazda, üçüncü rekata, üç rekatlılarda, 4. rekata, dört rekatlılarda ise beşinci rekata kalkan, secde yapmadan önce hatırlarsa, hemen oturup secde-i sehv ile namazını tamamlar. Secde yapmışsa, bir rekat daha kılar ve secde-i sehv yapar. Son olarak kıldığı 2 rekat nafile olur. Bir rekat daha kılmayı düşünemese, namaz yine sahih olur.]
9- Farzların ilk iki rekatında, sünnetlerin her rekatında, Fatiha'dan sonra zamm-ı sure okumayı unutmak. [Çünkü zamm-ı sure okumak vaciptir, unutulunca secde-i sehv gerekir. 4 rekatlı farzların son iki rekatında sadece Fatiha okunur, unutup Besmele çekmek, zamm-ı sure okumak secde-i sehvi gerektirmez. Çünkü kıraat yeridir.]
10- Vitirde kunut duâsını terketmek. [Zamm-ı sure okumayı rükûda iken hatırlıyan doğrulup okur, fakat kunut duâsını okumayı unutan geri dönmez. Namazın sonunda secde-i sehv yapar.]